Definitionپێناسە
An organized collection of data, stored so that a program can quickly find, add, change and delete it. Websites keep their users, products and messages in databases.
کۆمەڵەیەکی ڕێکخراوی دراوەیە کە بە شێوەیەک خەزن کراوە بەرنامەیەک بتوانێت بە خێرایی بیدۆزێتەوە، زیادی بکات، بیگۆڕێت و بیسڕێتەوە. تۆڕگەکان زانیاریی بەکارهێنەر و کاڵا و نامەکانیان تێدا خەزن دەکەن.
Exampleنموونە
A login page checks your username and password against the users table in the site's database.
لاپەڕەی ناوی بەکارهێنەر و تێپەڕەوشەکەت لەگەڵ usersی ناو بنکەدراوەی تۆڕگەکەدا بەراورد دەکات.
Other Kurdish renderings in useوەرگێڕانە کوردییەکانی تر
داتابەیس، بنکەی دراوە، بنکەی داتا، بنکەی زانیاری، بنکەی زانیارییەکان، بنچینەی داتا، بانکی داتا، بنکەدراوەکە، بنکەدراوەکان، بنکەدراوەیەک، بنکەدراوەی، بنکەدراوەکانی، بنکەدراوەیەکی
Note on the Kurdish termتێبینی دەربارەی زاراوە کوردییەکە
From the course notes' glossary; Kurdish Wikipedia also uses بنکەدراوە, while students often say داتابەیس. Grade 7 textbook: بنچینەی داتا. Sozyar Osman's CS book: بنکەی زانیارییەکان، داتابەیس، بنکەی دراوە. Kurdish scientists' dictionary: بنکەدراوە، بنکەی داتا، بنکەی زانیاری (also بانکی داتا). Barzinji's dictionary: داتابەیس، بنکەی زانیاری.
Related termsزاراوە پەیوەندیدارەکان
Videosڤیدیۆکان
How a relational database stores data in tables of rows and columns, how indexes help, and why companies use databases.
چۆن لە بە و هەڵدەگرێت، چۆن یارمەتی دەدەن و بۆچی کۆمپانیاکان بەکاردەهێنن.
Learn more inزیاتر فێربە لە
- Databases and SQL basicsبنکەدراوەکان و بنەماکانی SQL
- Introduction to PHPسەرەتایەک بۆ PHP
- From Files to Databasesلە فایلەوە بۆ بنکەدراوە
- Database Users and Database Languagesبەکارهێنەرەکانی بنکەدراوە و زمانەکانی بنکەدراوە
- What Is Microsoft Access?Microsoft Access چییە؟
- Creating a database with phpMyAdminدروستکردنی بنکەدراوە بە phpMyAdmin
- Better SELECT Queries: Conditions, Ranges, Lists, Patterns and NULLباشترکردنی فەرمانی SELECT: مەرجەکان، ماوەکان، لیست، شێوازی دەق و NULL
- Database Management Systemsسیستەمەکانی بەڕێوەبردنی بنکەدراوە
- Connecting PHP to MySQLپەیوەندیکردنی PHP بە MySQL
- Databases and Dataبنکەدراوەکان و دراوە
- Welcome to Database Administrationبەخێربێیت بۆ بەڕێوەبردنی بنکەدراوە
- Data and Informationدراوە و زانیاری
- Database Systems, Abstraction and Data Modelsسیستەمەکانی بنکەدراوە، ڕووتکردنەوەی دراوە و مۆدێلەکانی دراوە
- SQL Functions, Aggregates and GROUP BYکردارەکانی SQL، کردارەکانی کۆکردنەوە و GROUP BY
- Cloud Databasesبنکەدراوە هەورییەکان
- Injection Attacks: SQL Injection and Cross-Site Scriptingهێرشەکانی تێخزاندن: تێخزاندنی SQL و XSS
- The Database Development Life Cycleسووڕی ژیانی گەشەپێدانی بنکەدراوە
- Course review and practiceپێداچوونەوە و ڕاهێنانی کۆرسەکە
- Backup and Recoveryباکئەپ و گەڕاندنەوەی دراوە
- A Login System with Sessionsسیستەمی چوونەژوورەوە بە سێشن
- Reports, Import/Export and Database Toolsڕاپۆرتەکان، هێنان/هەناردن و ئامرازەکانی بنکەدراوە
- Mobile Cloud and Backend-as-a-Serviceهەورەژمێرکاریی مۆبایل و BaaS
- Entity-Relationship Modellingمۆدێلی قەوارە و پەیوەندی
- Database Security: Threats and Countermeasuresئاسایشی بنکەدراوە: هەڕەشەکان و ڕێوشوێنەکانی بەرگری
- Applicationsئەپەکان
- XAMPP: Your Own Local Web ServerXAMPP: ڕاژەکاری وێبی ناوخۆیی خۆت
- Course Reviewپێداچوونەوەی کۆرس
- Database Keysکلیلەکانی بنکەدراوە
- Inserting and selecting data with PHPزیادکردن و هەڵبژاردنی زانیاری بە PHP
- Uploading Filesبارکردنی فایل
- Transactions and ACIDمامەڵەکان و ACID
- Saving Data on the Deviceپاشەکەوتکردنی دراوە لەسەر ئامێرەکە
- NoSQL and Big DataNoSQL و دراوەی گەورە
- IT Jobs and the Skills They Needکارەکانی IT و ئەو کارامەییانەی پێویستیانە
- Relationships and Referential Integrityپەیوەندییەکان و دروستیی ئاماژەپێدان
- Case Studies: Equifax, Colonial Pipeline and Capital Oneلێکۆڵینەوەی ڕووداو: Equifax، Colonial Pipeline و Capital One
- Network Defences: Firewalls, Segmentation, Monitoring and SIEMبەرگرییەکانی ڕایەڵە: ئاگرەدیوار، بەشبەشکردنی ڕایەڵە، چاودێریی ئاسایش و SIEM
- RAID, Web Security and Data ProtectionRAID، ئاسایشی وێب و پاراستنی دراوە
- The Vulnerability Lifecycle and Patchingسووڕی ژیانی خاڵی لاواز و پینەکردن
- Emerging Technologies: IoT, VR/AR, Robots and Blockchainتەکنەلۆجیا نوێیەکان: ئینتەرنێتی شتەکان، ڕاستیی گریمانەیی/ڕاستیی زیادکراو، ڕۆبۆتەکان و بلۆکچەین
- What Is Information Technology?تەکنەلۆژیای زانیاری چییە؟
- Tables, Fields and Datasheetsخشتەکان، ستوونەکان و پەڕەکانی دراوە
- Queriesپرسەکان
- Securing Data in PHP and MySQLپاراستنی دراوە لە PHP و MySQL
- Normalizationنۆرماڵکردن
- How Search Engines Workبزوێنەرەکانی گەڕان چۆن کار دەکەن
- Formsفۆرمەکان
- Firebase and Cloud FirestoreFirebase و Cloud Firestore
- Where Vulnerabilities Come Fromخاڵە لاوازەکان لە کوێوە دێن
- Storage for Organisations: RAID, NAS, SAN and Tapeخەزنکردن بۆ دامەزراوەکان: RAID، NAS، SAN و تەیپی موگناتیسی
- Form Security and Sticky Formsئاسایشی فۆرم و فۆرمە لکاوەکان
- Web APIs and JSONAPIـی وێب و JSON
- From EER Diagrams to Tablesلە هێڵکاریی EERـەوە بۆ خشتەکان
- Computer-Crime Laws: Budapest, the CFAA, the UK and the Law at Homeیاساکانی تاوانی سایبەری: بوداپێست، CFAA، بەریتانیا و یاسا لە وڵاتی خۆمان
- HTTP and the Request–Response CycleHTTP و سووڕی داواکاری و وەڵام
- Encryption, Hashing and Digital Signaturesشفرەکردن، هاشکردن و واژووە دیجیتاڵییەکان
- The Internet and the Webئینتەرنێت و وێب
- Including Files: include and requireهاوردەکردنی فایل: include و require
- Relational Algebra and Relational Calculusجەبری پەیوەندیدار و ژمێرکاریی پەیوەندیدار
- Threats, Vulnerabilities, Attacks and Riskهەڕەشەکان، خاڵە لاوازەکان، هێرشەکان و مەترسی
- Application Software and File Typesنەرمەواڵەی بەکارهێنان و جۆرەکانی فایل
- Cloud Computingهەورەژمێرکاری
- Cookiesکووکییەکان
- Confidentiality, Integrity and Availabilityبەنهێنی مانەوە، دروستی و بەردەستبوون
- Security by Obscurity, by Legislation, and the Trade-off Triangleئاسایش بە شاردنەوە، ئاسایش بە یاسا و سێگۆشەی هاوسەنگی
- Passwords, MFA and Access Controlتێپەڕەوشەکان، MFA و کۆنترۆڵی دەستڕاگەیشتن
- Finding and Rating Vulnerabilities: Scanning, OWASP and CVSSدۆزینەوە و هەڵسەنگاندنی خاڵە لاوازەکان: پشکنین، OWASP و CVSS
- Real Incidents: From MoneyGram to GPS Spoofingڕووداوە ڕاستەقینەکان: لە MoneyGramـەوە تا هەڵخەڵەتاندنی GPS
- Binary Search and Hashingگەڕانی دووانی و هاشکردن
- Static and Dynamic Websites and Website Typesلاپەڕەتۆڕە نەگۆڕەکان، لاپەڕەتۆڕە داینامیکەکان و جۆرەکانی تۆڕگە
- The Website Development Life Cycleسووڕی ژیانی گەشەپێدانی تۆڕگە
- Building a CRUD Application with PHP and MySQLدروستکردنی بەرنامەیەکی CRUD بە PHP و MySQL
- SQLite Basicsبنەماکانی SQLite
- Beyond the Basic E-R Model: Recursive, Ternary and Specialised Entitiesزیاتر لە مۆدێلی قەوارە و پەیوەندیی بنەڕەتی: پەیوەندییەکانی خۆیی و سێیانی و قەوارە تایبەتکراوەکان
- Futures, async and await in DartFuture،
asyncوawaitلە Dartـدا - What Is a Computer? Data, Input, Processing, Outputکۆمپیوتەر چییە؟ دراوە، نێوخستە، چارەسەرکردن، دەرخستە
- Union, Intersection, Difference and Complementیەکگرتن، یەکتربڕین، جیاوازیی کۆمەڵە و تەواوکەر
- Reading and Writing Filesخوێندنەوە و نووسینی فایلەکان
- Sessionsسێشنەکان
- Synchronous and Asynchronous Workکاری هاوکات و ناهاوکات
- Project: A To-Do App with Providersپڕۆژە: ئەپێکی ئەرکەکان بە providerـەکان
- What Is Cybersecurity?ئاسایشی سایبەر چییە؟
- AI in Cybersecurity: Bias, Privacy, Surveillance and Deepfakesژیریی دەستکرد لە ئاسایشی سایبەردا: لاسەنگی، تایبەتێتی، چاودێری و دیپفەیکەکان
- Building a Security Cultureبونیادنانی کولتووری ئاسایش
- Spreadsheet Essentialsبنەماکانی بەرنامەی خشتەیی
- Websites and Web Developmentتۆڕگەکان و دروستکردنیان
- Building Softwareدروستکردنی نەرمەواڵە
- Field Properties: Sizes, Formats and Input Masksتایبەتمەندییەکانی ستوون: قەبارە، Format و ماسکەکانی نێوخستە
- Sets, Elements and Subsetsکۆمەڵەکان، ئەندامەکان و ژێرکۆمەڵەکان
- What Is a Function?نەخشە چییە؟
- Programming Languagesزمانەکانی بەرنامەسازی
- Strings and string functionsزنجیرەنووسەکان و کردارەکانی زنجیرەنووسە
- MVVM in Flutter with ProviderMVVM لە Flutterـدا بە Provider
- The Python You Need for the AI Labsئەو Pythonـەی بۆ تاقیگەکانی ژیریی دەستکرد پێویستە
- Propositional Logic and Knowledge Basesلۆجیکی گوزارەیی و بنکەکانی زانین
- Software and Operating Systemsنەرمەواڵە و سیستەمەکانی وەگەڕخەر
- Network Hardware: NICs, Switches and Routersڕەقەواڵەی ڕایەڵە: کارتی ڕایەڵە، سویچ و ڕێدۆز
- Security and Online Safetyئاسایش و سەلامەتی لە ئینتەرنێتدا
- CVs, Cover Letters and Interviewsژیاننامە، نامەی داواکاری و چاوپێکەوتنی کار
- Presentations and Meetingsپێشکەشکردنەکان و کۆبوونەوەکان
- Equal, Constant, One-to-One and Onto Functionsنەخشەی یەکسان، نەخشەی نەگۆڕ، نەخشەی یەک بۆ یەک و نەخشەی گشتگر
- Mathematics and Computers: Why IT Students Need Mathsبیرکاری و کۆمپیوتەر: بۆچی خوێندکاری IT پێویستی بە بیرکارییە؟
- Probability in Computing: Speech, Predictive Text and Riskبەکارهێنانی ئەگەر لە بواری کۆمپیوتەردا: ئاخاوتن، پێشبینیی دەق و مەترسی
- Moving in a File and Saving Python Objectsجووڵە لەناو فایلێکدا و هەڵگرتنی ئۆبجێکتەکانی Python
- Bubble Sort, Insertion Sort and How Fast Sorting Isڕیزکردنی بڵقی، ڕیزکردن بە تێخستن و خێرایی ڕیزکردن
- Python Next to JavaPython لە تەنیشت Javaـەوە
- ASCII and Character CodesASCII و کۆدەکانی نووسە
- HTML Basics: Documents, Links and Tablesبنەماکانی HTML: بەڵگەنامە، بەستەرەکان و خشتەکان
- Output with echo and printدەرخستە بە echo و print
- Variablesگۆڕاوەکان
- Functionsکردارەکان
- Multidimensional Arraysڕیزەکە فرەڕەهەندەکان
- Redirects: Sending the Browser Somewhere Elseئاڕاستەکردنەوە: ناردنی تۆڕگەڕ بۆ شوێنێکی تر
- App Architecture: the MVVM Patternتەلارسازیی نەرمەواڵە: شێوازی MVVM
- Splash Screensشاشەکانی دەستپێک
- State Management with Providerبەڕێوەبردنی دۆخ بە Provider
- FutureProvider and StreamProviderFutureProvider و StreamProvider
- Who Attacks, and Why?کێ هێرش دەکات و بۆچی؟
- Cyber Ethics and Ethical Hackingئەخلاقی سایبەری و هاککردنی ئەخلاقی
- Intellectual Property, Plagiarism and Software Licencesموڵکی هزری، دزیی زانستی و مۆڵەتەکانی بەکارهێنان
- Ransomware: WannaCry, NotPetya and Recent Attacksنەرمەواڵەی بارمتەگر: WannaCry، NotPetya و هێرشە نوێیەکان
- Incident Response: Six Phasesوەڵامدانەوەی ڕووداو: شەش قۆناغ
- Cybersecurity as the Frontline of National Securityئاسایشی سایبەر وەک هێڵی پێشەوەی ئاسایشی نیشتیمانی