Chapterبەش 1 · Lectureوانە 1.2
IT Jobs and the Skills They Needکارەکانی IT و ئەو کارامەییانەی پێویستیانە
Who works in an IT department and what they do: system, network, database, web and security roles, the help desk and newer jobs such as cloud engineer and data analyst. How a support ticket travels, the technical and soft skills every IT person needs, using online resources, on-call work, ethics and today's CompTIA certificates.
کێ لە بەشی ITـدا کار دەکات و چی دەکات: ڕۆڵەکانی سیستەم، ، ، و ، و کاری نوێتر وەک و . چۆن دەگوازرێتەوە، ئەو کارامەییە تەکنیکی و نەرمانەی هەموو کەسێکی IT پێویستیەتی، بەکارهێنانی سەرچاوە ئۆنلاینەکان، کاری ئامادەباشی، ئەخلاق و بڕوانامەکانی ئەمڕۆی CompTIA.
What you will learnچی فێر دەبیت
- Describe the duties of the main IT roles and match a task to the right role.
- List the tasks of system administration and of IT support.
- Follow a support ticket from the user to the right team and back.
- Name the technical skills of IT work with current examples, and explain why soft skills matter.
- Use online resources safely and recognise ethical and unethical behaviour in IT.
- ئەرکەکانی ڕۆڵە سەرەکییەکانی IT باس بکەیت و هەر ئەرکێک بە ڕۆڵی گونجاوەوە ببەستیتەوە.
- ئەرکەکانی بەڕێوەبردنی سیستەم و پشتگیریی IT بژمێریت.
- لە بۆ تیمی گونجاو و گەڕانەوەی بەدوادا بچیت.
- کارامەییە تەکنیکییەکانی کاری IT بە نموونەی ئێستاییەوە بژمێریت و ڕوونی بکەیتەوە بۆچی گرنگن.
- سەرچاوە ئۆنلاینەکان بە سەلامەتی بەکار بهێنیت و ڕەفتاری ئەخلاقی و نائەخلاقی لە ITـدا بناسیتەوە.
Who works in IT?کێ لە IT کار دەکات؟
Every university, hospital, bank and large company has an IT department: a team that builds, runs and protects its information systems. Nobody in that team does everything. Each person has a role — a set of duties they are responsible for — and the roles fit together like the players of a team.
هەموو زانکۆ، نەخۆشخانە، بانک و کۆمپانیایەکی گەورە بەشێکی ITـی هەیە: تیمێک کە دروست دەکات، بەڕێوەیان دەبات و دەیانپارێزێت. کەس لەو تیمەدا هەموو کارێک ناکات. هەر کەسێک ڕۆڵێکی هەیە، واتە کۆمەڵێک ئەرک کە بەرپرسیارە لێیان و ڕۆڵەکان وەک یاریزانانی تیمێک تەواوکەری یەکترن.
A football team has a goalkeeper, defenders, midfielders and strikers. Each has a clear job, but they win only by playing together. An IT department is the same: the help desk is the first player to touch the ball, and it passes each problem to the teammate in the best position.
تیمێکی تۆپی پێ گۆڵپارێز، بەرگریکار، یاریزانی ناوەڕاست و هێرشبەری هەیە. هەر یەکەیان کاری ڕوونی خۆی هەیە، بەڵام تەنها بە پێکەوە یاریکردن دەبەنەوە. بەشی IT هەروایە: یەکەم یاریزانە کە تۆپەکە دەگرێت و هەر کێشەیەک دەداتە ئەو هاوتیمەی لە باشترین شوێندایە.
Where the analogy stops workingسنووری ئەم نموونەیە
In a small office or a small company there may be only one or two IT people. Then one person plays every position — which is why a computer technician is called a “jack of all trades”.
لە نووسینگەیەکی بچووک یان کۆمپانیایەکی بچووکدا لەوانەیە تەنها یەک یان دوو کەسی IT هەبن. ئەوکات یەک کەس لە هەموو شوێنەکاندا یاری دەکات؛ بۆیە بە تەکنیکاری دەوترێت «هەمەکارە».
Six classic IT rolesشەش ڕۆڵی کلاسیکیی IT
The course describes six roles that you find in almost every IT department. Their names may change from one company to another, but the duties stay the same:
کۆرسەکە باسی شەش ڕۆڵ دەکات کە لە نزیکەی هەموو بەشێکی ITـدا دەیانبینیت. ناوەکانیان لەوانەیە لە کۆمپانیایەکەوە بۆ یەکێکی تر بگۆڕێن، بەڵام ئەرکەکان وەک خۆیان دەمێننەوە:
| Roleڕۆڵ | Main dutiesئەرکە سەرەکییەکان |
|---|---|
| System administrator | looks after the organisation's computers and servers: installs software, updates the operating system, creates user accounts, trains users, secures and troubleshoots the system, adds new hardwareئاگای لە و دامەزراوەکە دەبێت: جێگیر دەکات، نوێ دەکاتەوە، دروست دەکات، ڕادەهێنێت، سیستەمەکە دەپارێزێت و کێشەکانی چارەسەر دەکات، نوێ زیاد دەکات |
| Network administrator | buys, sets up and connects the computer network; keeps it running; troubleshoots it; protects it from intruders دەکڕێت، ڕێکی دەخات و پێکەوەی دەبەستێت؛ بە کارپێکراوی دەیهێڵێتەوە؛ کێشەکانی چارەسەر دەکات؛ لە دزەکەران دەیپارێزێت |
| Database administrator | installs, sets up and maintains the database and the DBMS; backs up the database; creates accounts; trains users و جێگیر دەکات، ڕێکیان دەخات و چاکیان ڕادەگرێت؛ دەکات؛ هەژمار دروست دەکات؛ ڕادەهێنێت |
| Web administrator | installs, sets up and maintains the website on a web server; keeps the site secure; works with the developers لەسەر جێگیر دەکات، ڕێکی دەخات و چاکی ڕادەگرێت؛ دەپارێزێت؛ لەگەڵ کار دەکات |
| Web developer | designs and builds web pages and the scripts behind them; maintains websites و پشتیان دیزاین دەکات و دروست دەکات؛ چاک ڕادەگرێت |
| Security administratorبەڕێوەبەری | installs, sets up and manages the firewall; writes the security policies; troubleshoots the system and the network; works ahead of time to stop intrusions جێگیر دەکات، ڕێکی دەخات و بەڕێوەی دەبات؛ دەنووسێت؛ کێشەکانی سیستەم و چارەسەر دەکات؛ پێشوەختە کار دەکات بۆ ڕێگرتن لە دزەکردن |
Notice how often the same duties appear: install, set up, maintain, secure, troubleshoot, train. Whatever role you choose, these six verbs will be part of your job. The databases side is taught in detail in Database users and the web side in the Web Programming course.
سەرنج بدە هەمان ئەرکەکان چەند جار دووبارە دەبنەوە: جێگیرکردن، ڕێکخستن، چاکڕاگرتن، پاراستن، ، ڕاهێنان. هەر ڕۆڵێک هەڵبژێریت، ئەم شەش کارە بەشێک دەبن لە کارەکەت. لایەنی بە وردی لە بەکارهێنەرەکانی بنکەدراوە و لایەنی لە کۆرسی بەرنامەسازیی وێبدا فێر دەکرێن.
Six classic IT rolesشەش ڕۆڵی کلاسیکیی IT
Roles you will see in job ads todayئەو ڕۆڵانەی ئەمڕۆ لە ڕیکلامەکانی کاردا دەیانبینیت
The six classic roles still exist. Job advertisements in 2026 also ask for these roles, which grew with smartphones, the cloud and big data:
شەش ڕۆڵە کلاسیکییەکە هێشتا هەن. لە 2026دا داوای ئەم ڕۆڵانەش دەکەن کە لەگەڵ ، هەور و گەشەیان کرد:
| Roleڕۆڵ | What they doچی دەکەن |
|---|---|
| IT support technician (help desk technician) (تەکنیکاری ) | answers users by phone, chat or in person; records each problem; walks users through fixes; sets up and repairs devices; installs software and trains users; reports bigger or repeated problems to the specialistsبە تەلەفۆن، چات یان ڕووبەڕوو وەڵامی دەداتەوە؛ هەر کێشەیەک تۆمار دەکات؛ هەنگاو بە هەنگاو بەرەو چارەسەر دەبات؛ ئامێرەکان ئامادە و چاک دەکاتەوە؛ جێگیر دەکات و ڕادەهێنێت؛ کێشە گەورە یان دووبارەکان بە پسپۆڕەکان ڕادەگەیەنێت |
| Cybersecurity analyst | watches networks for attacks, investigates breaches, scans systems for weaknesses, keeps security tools up to date and helps users follow safe proceduresچاودێریی دەکات بۆ هێرش، لە دزەکردنەکان دەکۆڵێتەوە، سیستەمەکان دەپشکنێت بۆ ، ئامرازەکانی نوێ دەکاتەوە و یارمەتی دەدات ڕێکاری سەلامەت پەیڕەو بکەن |
| Cloud engineer / DevOps engineer / ئەندازیاری DevOps | builds and runs systems on rented cloud servers and automates installing and updating them with scriptsسیستەمەکان لەسەر هەوریی بە کرێ گیراو دروست دەکات و بەڕێوەیان دەبات و جێگیرکردن و نوێکردنەوەیان بە خۆکار دەکات |
| Data analyst | collects and cleans data, finds patterns and shows them in charts and reports so that managers can decide کۆدەکاتەوە و پاکی دەکاتەوە، نەخشەکانی ناوی دەدۆزێتەوە و لە و پیشانیان دەدات بۆ ئەوەی بەڕێوەبەران بڕیار بدەن |
| Software developer | designs, writes, tests and fixes programs and apps و دیزاین دەکات، دەینووسێت، تاقی دەکاتەوە و چاکیان دەکاتەوە |
A day of system administrationڕۆژێک لە بەڕێوەبردنی سیستەم
The course lists ten tasks of system administration. They are easier to remember inside a real day. Here is a possible day for the system administrator of a college:
کۆرسەکە دە ئەرکی بەڕێوەبردنی سیستەم دەژمێرێت. لە ناو ڕۆژێکی ڕاستەقینەدا ئاسانتر لە بیر دەمێنن. ئەمە ڕۆژێکی گونجاوە بۆ کۆلێژێک:
| Timeکات | What happensچی ڕوو دەدات | The taskئەرکەکە |
|---|---|---|
| 08:00 | Five new teachers start today; she creates their accounts and email addresses.پێنج مامۆستای نوێ ئەمڕۆ دەست بە کار دەکەن؛ هەژمار و ناونیشانی بۆیان دروست دەکات. | account managementبەڕێوەبردنی هەژمار |
| 08:30 | A teacher forgot his password; she checks who he is, then sets a temporary one that he must change.مامۆستایەک لەبیر کردووە؛ دڵنیا دەبێتەوە کە خۆیەتی، پاشان کاتی دادەنێت کە دەبێت بیگۆڕێت. | password managementبەڕێوەبردنی |
| 09:00 | She makes the exam-papers folder readable only by the exam committee.بوخچەی پرسیارەکانی تاقیکردنەوە وا لێ دەکات کە تەنها لیژنەی تاقیکردنەوە بتوانێت بیکاتەوە. | file protectionپاراستنی |
| 10:00 | A new printer arrives; she connects it to the network and sets it up for the staff room. نوێ دەگات؛ دەیبەستێتەوە بە و بۆ ژووری مامۆستایان ڕێکی دەخات. | installing and configuring hardwareجێگیرکردن و ڕێکخستنی |
| 11:00 | A lab computer will not start; she finds a dead power supply and replaces it. تاقیگە دەست بە کار ناکات؛ دەزانێت مردووە و دەیگۆڕێت. | troubleshooting hardware |
| 13:00 | She installs a statistics program on 30 lab computers. ئامار لەسەر 30 تاقیگە جێگیر دەکات. | installing and configuring softwareجێگیرکردن و ڕێکخستنی |
| 14:00 | She writes a short how-to page: “Connecting to the college Wi-Fi”.لاپەڕەیەکی ڕێنمایی کورت دەنووسێت: «چۆن بە Wi-Fiـی کۆلێژەوە پەیوەست ببیت». | documentation and support و پشتگیری |
| 15:00 | She writes a script that creates 200 student accounts from a list, instead of making them one by one. دەنووسێت کە 200 هەژماری قوتابی لە لیستێکەوە دروست دەکات، لە جیاتی ئەوەی یەک یەک دروستیان بکات. | system-level programming (scripting) ئاستی سیستەم () |
| 16:00 | She reads the firewall's log files and checks that every computer has this month's security patches. دەخوێنێتەوە و دڵنیا دەبێتەوە کە هەموو ئەم مانگەی هەیە. | system-level security ئاستی سیستەم |
| 22:00 | The security updates install by themselves overnight, as she planned. بە شەو خۆیان جێگیر دەبن، وەک پلانی بۆ دانابوو. | updating software |
What a system administrator does every day: setting up and configuring systems, looking after operating systems and supporting users.
ڕۆژانە چی دەکات: دامەزراندن و سیستەمەکان، چاودێریکردنی و یارمەتیدانی .
IT support: help desk, documentation and trainingپشتگیریی IT: بەشی یارمەتی، بەڵگەنامە و ڕاهێنان
Most people start their IT career in IT support. The course divides support into three jobs:
زۆربەی خەڵک کاری ITـیان بە پشتگیریی IT دەست پێ دەکەن. کۆرسەکە پشتگیری دابەش دەکات بۆ سێ کار:
- Help desk support: answering users' questions and solving their problems by phone, chat, email or in person.
- Documentation: writing manuals, help pages on the organisation's website (wikis and lists of frequently asked questions) and short audio or video demonstrations.
- Training: teaching users how to use new systems, for example a short workshop for teachers on a new marks system.
- پشتگیریی : وەڵامدانەوەی پرسیارەکانی و چارەسەرکردنی کێشەکانیان بە تەلەفۆن، چات، یان ڕووبەڕوو.
- : نووسینی ڕێنمایی، لاپەڕەی یارمەتی لەسەر دامەزراوەکە (ویکی و لیستی پرسیارە باوەکان) و نمایشی کورتی دەنگی یان ڤیدیۆیی.
- ڕاهێنان: فێرکردنی بۆ بەکارهێنانی سیستەمی نوێ، بۆ نموونە وۆرکشۆپێکی کورت بۆ مامۆستایان دەربارەی سیستەمێکی نوێی نمرە.
The lecture notes describe the computer technician who does this work: technicians give computer and network support in businesses, government offices and non-profit organisations. They install, maintain and troubleshoot hardware and software, and they answer computer questions from staff and customers. Today this job is usually called IT support technician or help desk technician.
تێبینییەکانی وانە باسی تەکنیکاری دەکەن کە ئەم کارە دەکات: تەکنیکاران لە کۆمپانیا، فەرمانگە حکومییەکان و ڕێکخراوە ناقازانجییەکاندا پشتگیریی و دەکەن. و جێگیر دەکەن، چاکیان ڕادەگرن و کێشەکانیان چارەسەر دەکەن و وەڵامی پرسیارەکانی کارمەندان و کڕیاران دەربارەی دەدەنەوە. ئەمڕۆ بەم کارە زۆرجار دەوترێت یان تەکنیکاری .
A team or service in a company or university that answers users' questions and helps them solve problems with computers and .
تیمێک یان خزمەتگوزارییەکە لە کۆمپانیا یان زانکۆیەکدا کە وەڵامی پرسیارەکانی بەکارهێنەران دەداتەوە و یارمەتییان دەدات کێشەکانی کۆمپیوتەر و چارەسەر بکەن.
IT support: help desk, documentation and trainingپشتگیریی IT: بەشی یارمەتی، بەڵگەنامە و ڕاهێنان
How a problem travels: the ticketکێشەیەک چۆن دەگوازرێتەوە: تیکێت
When you report a problem, the help desk opens a support ticket: a record with a number, a short description, the person who reported it and a status such as open, in progress or closed. The ticket then travels until the problem is solved:
کاتێک کێشەیەک ڕادەگەیەنیت، دەکاتەوە: تۆمارێک کە ژمارەیەک، وەسفێکی کورت، ئەو کەسەی ڕایگەیاندووە و دۆخێکی وەک کراوە، لە کاردایە یان داخراوی تێدایە. پاشان دەگوازرێتەوە تا کێشەکە چارەسەر دەبێت:
A user reports a problem: “I cannot open the marks system.”
کێشەیەک ڕادەگەیەنێت: «ناتوانم سیستەمی نمرەکان بکەمەوە.»
The help desk (first level) opens a ticket, asks questions and tries the quick fixes: is the password right? does it work on another computer?
(ئاستی یەکەم) دەکاتەوە، پرسیار دەکات و چارەسەرە خێراکان تاقی دەکاتەوە: ڕاستە؟ لەسەر تر کار دەکات؟
If the quick fixes do not work, the help desk escalates the ticket to the right specialist team — here, the systems team, because the server is not answering.
ئەگەر چارەسەرە خێراکان سوودیان نەبوو، بەرز دەکاتەوە بۆ تیمە پسپۆڕە گونجاوەکە، لێرەدا تیمی سیستەمەکان، چونکە وەڵام ناداتەوە.
The specialists find the cause and fix it, and write what they did in the ticket.
پسپۆڕەکان هۆکارەکە دەدۆزنەوە و چاکی دەکەنەوە و ئەوەی کردوویانە لە دەنووسن.
The help desk checks with the user that everything works, then closes the ticket. The record stays, so the next person with the same problem is helped faster.
لەگەڵ دڵنیا دەبێتەوە کە هەموو شتێک کار دەکات، پاشان دادەخات. تۆمارەکە دەمێنێتەوە، بۆیە کەسی داهاتوو کە هەمان کێشەی هەبێت خێراتر یارمەتی دەدرێت.
Inside a real help-desk ticketing system: how a ticket is opened, assigned, worked on and closed during its life cycle.
لەناو سیستەمێکی ڕاستەقینەی : چۆن دەکرێتەوە، بە کەسێک دەسپێردرێت، کاری لەسەر دەکرێت و دادەخرێت، واتە .
Plays 8:55–11:18: the life cycle of a ticket in a real help-desk system (SolarWinds Service Desk used as the example).
لە 8:55 تا 11:18 پەخش دەبێت: لە سیستەمێکی ڕاستەقینەی (SolarWinds Service Desk وەک نموونە بەکار هاتووە).
IT support: help desk, documentation and trainingپشتگیریی IT: بەشی یارمەتی، بەڵگەنامە و ڕاهێنان
Support levels and escalationئاستەکانی پشتگیری و بەرزکردنەوەی کێشە
Many help desks call these steps levels or tiers. Level 1 is the help desk; level 2 is the specialist teams such as system and network administrators; level 3 is the deepest experts, for example the developers of the program or the company that sold it. You can practise the English of a help desk call in Troubleshooting and the help desk.
زۆر بەم هەنگاوانە دەڵێن ئاست. ئاستی 1 ؛ ئاستی 2 تیمە پسپۆڕەکانن وەک و ؛ ئاستی 3 قووڵترین شارەزاکانن، بۆ نموونە یان ئەو کۆمپانیایەی فرۆشتوویەتی. دەتوانیت ئینگلیزیی پەیوەندییەکی لە چارەسەرکردنی کێشە و بەشی یارمەتی ڕاهێنان بکەیت.
Passing a problem to someone with more knowledge or authority, such as from the help desk to a system administrator, when it cannot be solved at the first level. In CompTIA's method you «implement the solution or escalate».
ڕەوانەکردنی کێشەیەکە بۆ کەسێک کە زانیاری یان دەسەڵاتی زیاتری هەیە، وەک لە بۆ ، کاتێک لە ئاستی یەکەمدا چارەسەر ناکرێت. لە ڕێبازی CompTIAـدا «چارەسەرەکە جێبەجێ بکە یان کێشەکە بەرز بکەرەوە».
Technical skills (1): troubleshooting and operating systemsکارامەیی تەکنیکی (1): چارەسەرکردنی کێشە و سیستەمەکانی وەگەڕخەر
The course lists the skills of a successful IT person. The first two are the most important for every role:
کۆرسەکە کارامەییەکانی کەسێکی سەرکەوتووی IT دەژمێرێت. دوو یەکەمیان بۆ هەموو ڕۆڵێک لە هەمووی گرنگترن:
| Skillکارامەیی | What it involvesچی دەگرێتەوە | Examplesنموونە |
|---|---|---|
| Troubleshooting and problem solving و دۆزینەوەی چارەسەر | detect that there is a problem, diagnose its cause and find a solution that fixes itهەستکردن بەوەی کێشەیەک هەیە، دیاریکردنی هۆکارەکەی و دۆزینەوەی چارەسەرێک کە چاکی بکاتەوە | a slow computer, a full disk, a computer infected by a virus or a Trojan horse خاو، دیسکێکی پڕ، کە یان تووشی بووە |
| Knowing operating systemsناسینی | install the operating system and applications, create user accounts, monitor the system و ، دروستکردنی ، چاودێریکردنی سیستەمەکە | Windows, macOS, the many versions of Linux; Unix on some servers; Android and iOS on phonesWindows، macOS، وەشانە زۆرەکانی Linux؛ Unix لەسەر هەندێک ؛ Android و iOS لەسەر مۆبایل |
Good troubleshooting is not guessing. IT professionals follow a fixed method: CompTIA's seven steps start with identify the problem and end with document what you found and did. The last chapter of this course teaches the method with a worked example: Troubleshooting and Task Manager.
بە شێوەیەکی دروست، بریتی نییە لە مەزەندەکردن. پسپۆڕانی IT ڕێگایەکی جێگیر پەیڕەو دەکەن: حەوت هەنگاوەکەی CompTIA بە کێشەکە دیاری بکە دەست پێ دەکەن و بە ئەوەی دۆزیتەوە و کردت بنووسە کۆتایی دێن. دوا بەشی ئەم کۆرسە ئەم ڕێگایە بە نموونەیەکی چارەسەرکراو فێر دەکات: چارەسەرکردنی کێشە و Task Manager.
Technical skills (1): troubleshooting and operating systemsکارامەیی تەکنیکی (1): چارەسەرکردنی کێشە و سیستەمەکانی وەگەڕخەر
Technical skills (2): scripting, security and hardwareکارامەیی تەکنیکی (2): دەسنووس، ئاسایش و ڕەقەواڵە
| Skillکارامەیی | What it involvesچی دەگرێتەوە | Examples todayنموونەی ئەمڕۆ |
|---|---|---|
| System-level programming ئاستی سیستەم | writing scripts that automate jobs; changing the configuration files of system servicesنووسینی کە کارەکان خۆکار دەکەن؛ گۆڕینی ڕێکخستنی خزمەتگوزارییەکانی سیستەم | PowerShell on Windows; Bash or zsh on Linux and macOS; Python everywherePowerShell لەسەر Windows؛ Bash یان zsh لەسەر Linux و macOS؛ Python لە هەموو شوێنێک |
| System security سیستەم | make sure the right protection is in place; follow or write policies for users; watch for threatsدڵنیابوون لەوەی پاراستنی دروست لە شوێنی خۆیەتی؛ پەیڕەوکردن یان نووسینی بۆ ؛ چاودێریکردن بۆ | set up the firewall; install antivirus software; read log files for signs of intrusion; install the latest security patchesڕێکخستنی ؛ جێگیرکردنی ؛ خوێندنەوەی بۆ نیشانەی دزەکردن؛ جێگیرکردنی نوێترین |
| Hardware | install and set up new hardware; find, replace or repair broken partsجێگیرکردن و ڕێکخستنی نوێ؛ دۆزینەوە، گۆڕین یان چاککردنەوەی پارچە تێکچووەکان | replace a CPU or a disk; connect network cables to switches and routersگۆڕینی CPU یان دیسک؛ بەستنەوەی کێبڵی بە و |
Technical skills (1): troubleshooting and operating systemsکارامەیی تەکنیکی (1): چارەسەرکردنی کێشە و سیستەمەکانی وەگەڕخەر
A tiny real scriptدەسنووسێکی بچووکی ڕاستەقینە
Here is a tiny real script. It checks how full the main disk is — one of the troubleshooting examples above — and prints a warning when it is more than 90 % full. A system administrator could run it every morning on every server:
ئەمە بچووکی ڕاستەقینەیە. دەپشکنێت دیسکە سەرەکییەکە چەند پڕە (یەکێک لە نموونەکانی لە سەرەوە) و کاتێک لە 90 % زیاتر پڕ بێت ئاگادارییەک چاپ دەکات. دەتوانێت هەموو بەیانییەک لەسەر هەموو جێبەجێی بکات:
#!/bin/bash
# Warn when the main disk is more than 90% full
used=$(df -P / | awk 'NR==2 {print $5}' | tr -d '%')
if [ "$used" -gt 90 ]; then
echo "Warning: the disk is ${used}% full"
else
echo "Disk OK: ${used}% used"
fiDisk OK: 55% used
Output on a Mac whose disk was 55 % full. On a disk that is 95 % full the script prints: Warning: the disk is 95% full
لەسەر Macـێک کە دیسکەکەی 55 % پڕ بوو. لەسەر دیسکێک کە 95 % پڕ بێت، ئەمە چاپ دەکات: Warning: the disk is 95% full
Explain the codeڕوونکردنەوەی کۆدەکە
- Lineدێڕی 3
df -P /reports the size and use of the main disk;awkpicks the “used %” column;trremoves the % sign, leaving a number such as 55.df -P /قەبارە و بەکارهێنانی دیسکە سەرەکییەکە ڕادەگەیەنێت؛awkستوونی «ڕێژەی بەکارهاتوو» هەڵدەبژێرێت؛trنیشانەی % لادەبات و ژمارەیەکی وەک 55 دەمێنێتەوە.- Lineدێڕی 4-8
If the number is greater than 90, print a warning; otherwise print that the disk is fine.
ئەگەر ژمارەکە لە 90 گەورەتر بوو، ئاگادارییەک چاپ بکە؛ ئەگەرنا چاپ بکە کە دیسکەکە باشە.
Soft skills: the “jack of all trades”کارامەیی نەرم: «هەمەکارە»
The lecture notes call the computer technician a “jack of all trades” — a person who can do many different jobs. They list ten qualities. Only the first three are technical; the other seven are about working with people:
تێبینییەکانی وانە بە تەکنیکاری دەڵێن «هەمەکارە»، واتە کەسێک کە دەتوانێت چەندین کاری جیاواز بکات. دە خەسڵەت دەژمێرن. تەنها سێ یەکەمیان تەکنیکین؛ حەوتەکەی تر پەیوەندییان بە کارکردن لەگەڵ خەڵکەوە هەیە:
These people skills are called soft skills. A user with a broken laptop the night before an exam is worried and sometimes angry. A technician who listens, stays calm, explains in plain words and says what will happen next solves the problem faster — and the user trusts IT next time. The U.S. Bureau of Labor Statistics names communication, customer service, listening and problem solving as the most important qualities for computer support jobs.
ئەم کارامەییانەی پەیوەندییان بە خەڵکەوە هەیە پێیان دەوترێت . کە شەوی پێش تاقیکردنەوە تێکچووە نیگەرانە و هەندێک جار تووڕەیە. تەکنیکارێک کە گوێ دەگرێت، ئارام دەمێنێتەوە، بە وشەی سادە ڕوون دەکاتەوە و دەڵێت دواتر چی ڕوو دەدات، کێشەکە خێراتر چارەسەر دەکات و جاری داهاتوو متمانەی بە IT دەبێت. فەرمانگەی ئاماری کاری ئەمریکا (BLS) پەیوەندیکردن، خزمەتکردنی کڕیار، گوێگرتن و دۆزینەوەی چارەسەر وەک گرنگترین خەسڵەتەکانی کارەکانی پشتگیریی دەژمێرێت.
Personal skills for working with people, such as listening, explaining clearly, patience, teamwork and managing your time. IT workers need them as much as technical skills.
ئەو کارامەییە کەسییانەن کە بۆ کارکردن لەگەڵ خەڵک پێویستن، وەک گوێگرتن، ڕوونکردنەوەی ئاسان، ئارامگرتن، کاری بە کۆمەڵ و ڕێکخستنی کات. کارمەندانی IT هێندەی کارامەیی تەکنیکی پێویستیان پێیانە.
The difference between hard and soft skills, then the soft skills employers want most: leadership, communication and working well with people.
جیاوازیی کارامەیی ڕەق و ، پاشان ئەو خاوەنکاران زیاتر لە هەمووی دەیانەوێت: سەرکردایەتی، پەیوەندیکردن و هەڵسوکەوتی باش لەگەڵ خەڵک.
Plays 0:15–6:23: hard skills versus soft skills, then leadership, communication and interpersonal skills.
لە 0:15 تا 6:23 پەخش دەبێت: کارامەیی ڕەق بەراورد بە ، پاشان سەرکردایەتی، پەیوەندیکردن و کارامەیی هەڵسوکەوت لەگەڵ خەڵک.
Using online resourcesبەکارهێنانی سەرچاوە ئۆنلاینەکان
No IT person knows everything. The lecture notes call this a basic skill for the whole course: use all available resources, including online ones — search engines, technical forums and wikis. Most problems you meet have already been met, and solved, by someone else.
هیچ کەسێکی IT هەموو شتێک نازانێت. تێبینییەکانی وانە بەمە دەڵێن کارامەییەکی بنەڕەتی بۆ هەموو کۆرسەکە: هەموو سەرچاوە بەردەستەکان بەکار بهێنە، لەوانەش سەرچاوە ئۆنلاینەکان: ، (بۆ پرسیاری تەکنیکی) و ویکییەکان. زۆربەی ئەو کێشانەی تووشیان دەبیت پێشتر کەسێکی تر تووشیان بووە و چارەسەری کردوون.
- Search the exact error message, in quotation marks, together with the name and version of the program.
- Prefer official help pages first — Microsoft Support, Apple Support, the maker of the device — then well-known forums.
- Check the date and the version. Advice for Windows 7 may be wrong for Windows 11.
- Never run a command you do not understand, and never post passwords, licence keys or private data in a forum.
- Write down what worked in the ticket or in your own notes, so you do not have to search again.
- پەیامی هەڵەکە بە تەواوی بگەڕێ، لە ناو دوو کەوانەی «»دا، لەگەڵ ناو و وەشانی .
- سەرەتا لاپەڕە فەرمییەکانی یارمەتی هەڵبژێرە (Microsoft Support، Apple Support، دروستکەری ئامێرەکە)، پاشان ناسراو.
- بەروار و وەشانەکە بپشکنە. ئامۆژگاریی Windows 7 لەوانەیە بۆ Windows 11 هەڵە بێت.
- هەرگیز جێبەجێ مەکە کە لێی تێناگەیت، هەروەها هەرگیز ، کلیلی مۆڵەت یان تایبەت لە بڵاو مەکەرەوە.
- ئەوەی سوودی هەبوو بنووسە لە یان لە تێبینییەکانی خۆتدا، بۆ ئەوەی پێویست نەکات دووبارە بگەڕێیت.
Be prepared: keep learning, be on call, act ethicallyئامادە بە: بەردەوام فێر بە، ئامادەی بانگکردن بە، ئەخلاقی بە
The course ends its list of skills with three warnings about the IT life:
کۆرسەکە لیستی کارامەییەکان بە سێ ئاگادارکردنەوە دەربارەی ژیانی IT کۆتایی پێ دێنێت:
- Keep up with new trends. Be a self-starter: be curious and willing to learn on your own. A tool you master today may be replaced in five years.
- You might be on call 24/7. Servers break at night and on holidays. Many IT teams share an on-call rota: each week one person keeps the phone on and answers emergencies.
- Behave ethically at all times. Know the difference between ethical and unethical behaviour.
- لەگەڵ ڕەوتە نوێیەکاندا بڕۆ. خۆت دەست پێ بکە: کونجکۆڵ بە و ئامادە بە بە تەنها فێر ببیت. ئامرازێک کە ئەمڕۆ شارەزای دەبیت لەوانەیە لە پێنج ساڵدا جێگەی بگیرێتەوە.
- لەوانەیە 24 کاتژمێر و 7 ڕۆژ ئامادەی بانگکردن بیت. بە شەو و لە پشووەکاندا تێک دەچن. زۆر تیمی IT خشتەیەکی نۆرەی ئامادەباشی هاوبەش دەکەن: هەر هەفتەیەک کەسێک مۆبایلەکەی کراوە دەهێڵێتەوە و وەڵامی کارە لەناکاوەکان دەداتەوە.
- هەمیشە ئەخلاقیانە ڕەفتار بکە. جیاوازیی نێوان ڕەفتاری ئەخلاقی و نائەخلاقی بزانە.
Be prepared: keep learning, be on call, act ethicallyئامادە بە: بەردەوام فێر بە، ئامادەی بانگکردن بە، ئەخلاقی بە
Ethics: IT people hold the keysئەخلاق: کلیلەکان بە دەستی خەڵکی ITـەوەن
Ethics matters so much in IT because IT people hold the keys. An administrator can often read anyone's email, see every student's marks or a patient's records. Having the power to do something does not make it right. Some everyday examples:
ئەخلاق لە ITـدا هێندە گرنگە چونکە کلیلەکان بە دەستی خەڵکی ITـەوەن. بەڕێوەبەرێک زۆرجار دەتوانێت هەر کەسێک بخوێنێتەوە، نمرەی هەموو قوتابییەک یان تۆماری نەخۆشێک ببینێت. هەبوونی توانای کردنی شتێک ئەوە ناگەیەنێت کە ڕاستە. چەند نموونەیەکی ڕۆژانە:
| Unethicalنائەخلاقی | Ethicalئەخلاقی |
|---|---|
| reading a colleague's private files “just to see”خوێندنەوەی هاوکارێک کە تایبەتن «تەنها بۆ سەیرکردن» | opening private data only when the job needs it, and only what it needsکردنەوەی تایبەت تەنها کاتێک کارەکە پێویستی پێیەتی و تەنها ئەوەندەی پێویستە |
| installing pirated software on the office computers: جێگیرکردنی بێ مۆڵەت لەسەر نووسینگە | using licensed or free and open-source softwareبەکارهێنانی مۆڵەتدار یان خۆڕایی و سەرچاوەکراوە |
| changing a friend's mark in the marks systemگۆڕینی نمرەی هاوڕێیەک لە سیستەمی نمرەکاندا | refusing, and reporting anyone who asks you to do itڕەتکردنەوە و ڕاگەیاندنی هەر کەسێک کە داوای ئەوەت لێ دەکات |
| hiding a mistake that deleted dataشاردنەوەی هەڵەیەک کە سڕیوەتەوە | telling your team at once so the data can be restored from a backupیەکسەر پێگوتنی تیمەکەت بۆ ئەوەی لە بگەڕێنرێتەوە |
The Cybersecurity course teaches computer ethics, privacy laws and ethical hacking in detail: start with What is cybersecurity?.
کۆرسی ، یاساکانی تایبەتمەندی و بە وردی فێر دەکات: لە ئاسایشی سایبەر چییە؟ دەست پێ بکە.
Be prepared: keep learning, be on call, act ethicallyئامادە بە: بەردەوام فێر بە، ئامادەی بانگکردن بە، ئەخلاقی بە
Where to start: certificatesلە کوێوە دەست پێ بکەیت: بڕوانامەکان
The lecture notes were based on a textbook for the CompTIA A+ certificate, the best-known starting certificate for IT support. That book was written for the 2019 exams (220-1001 and 220-1002).
تێبینییەکانی وانە لەسەر کتێبێکی بڕوانامەی CompTIA A+ دانرابوون، کە ناسراوترین بڕوانامەی دەستپێکە بۆ پشتگیریی IT. ئەو کتێبە بۆ تاقیکردنەوەکانی 2019 نووسرابوو (220-1001 و 220-1002).
A certificate is not the only way in. Many people start at a help desk, learn on the job and use free courses — such as the CêIT courses — to grow into a specialist role.
بڕوانامە تاکە ڕێگای چوونە ژوورەوە نییە. زۆر کەس لە دەست پێ دەکەن، لە کاتی کاردا فێر دەبن و کۆرسی خۆڕایی (وەک کۆرسەکانی CêIT) بەکار دەهێنن بۆ ئەوەی گەشە بکەن و بگەنە ڕۆڵێکی پسپۆڕی.
Common mistakesهەڵە باوەکان
| Mistakeهەڵە | What is trueڕاستییەکە |
|---|---|
| “IT jobs are only about technology.”«کارەکانی IT تەنها پەیوەندییان بە تەکنەلۆژیاوە هەیە.» | Seven of the technician's ten qualities are about people. Listening and explaining are part of the job.حەوت لە دە خەسڵەتەکەی تەکنیکار دەربارەی خەڵکن. گوێگرتن و ڕوونکردنەوە بەشێکن لە کارەکە. |
| “The help desk should solve every problem itself.”« دەبێت خۆی هەموو کێشەیەک چارەسەر بکات.» | It solves the common ones and escalates the rest to the right team, with notes.باوەکان چارەسەر دەکات و ئەوانی تر لەگەڵ تێبینی بەرز دەکاتەوە بۆ تیمی گونجاو. |
| “Troubleshooting means trying things until something works.”« واتە تاقیکردنەوەی شتەکان تا یەکێکیان کار دەکات.» | It is a method: detect, diagnose, fix, check and document.ڕێگایەکە: هەستکردن، دیاریکردنی هۆکار، چاککردنەوە، پشکنین و نووسینەوە. |
| “Network cables go into a hub.”«کێبڵی دەچێتە ناو .» | Hubs are obsolete; today we use switches. بەسەرچوون؛ ئەمڕۆ بەکار دەهێنین. |
| “If I can open a file, I may open it.”«ئەگەر بتوانم بکەمەوە، ڕێگەم پێ دراوە بیکەمەوە.» | Access is for doing the job. Opening private data without a reason is unethical.دەستڕاگەیشتن بۆ ئەنجامدانی کارەکەیە. کردنەوەی تایبەت بەبێ هۆکار نائەخلاقییە. |
Exercisesڕاهێنانەکان
Name the role that is mainly responsible for each duty: (a) configuring the firewall and writing security policies; (b) backing up the student database; (c) connecting a new building to the network; (d) creating accounts on the organisation's computers and installing the operating system; (e) building the pages and scripts of the college website; (f) keeping the website running on the web server; (g) answering a user who cannot print.
ئەو ڕۆڵە بنووسە کە بەرپرسیاری سەرەکیی هەر ئەرکێکە: (أ) ڕێکخستنی و نووسینی ؛ (ب) قوتابییان؛ (ج) بەستنەوەی باڵەخانەیەکی نوێ بە ؛ (د) دروستکردنی هەژمار لەسەر دامەزراوەکە و جێگیرکردنی ؛ (هـ) دروستکردنی و کۆلێژ؛ (و) بە کارپێکراوی هێشتنەوەی لەسەر ؛ (ز) وەڵامدانەوەی کە ناتوانێت چاپ بکات.
Show answerوەڵامەکە پیشان بدە
- (a) security administrator; (b) database administrator; (c) network administrator; (d) system administrator; (e) web developer; (f) web administrator; (g) IT support / help desk technician.
- (أ) بەڕێوەبەری ؛ (ب) ؛ (ج) ؛ (د) ؛ (هـ) ؛ (و) ؛ (ز) / تەکنیکاری .
You work at a university help desk. The quick fixes did not help. Send each ticket to the right team — network, systems, database, security or web: (a) “There is no Wi-Fi anywhere in building B.” (b) “The registration website shows an error page for everyone.” (c) “I got an email with a strange attachment from the ‘president’.” (d) “The marks program says: cannot connect to the database.” (e) “The shared drive of the engineering college is full.”
لە زانکۆیەک کار دەکەیت. چارەسەرە خێراکان سوودیان نەبوو. هەر بنێرە بۆ تیمی گونجاو (، سیستەمەکان، ، یان ): (أ) «لە هیچ شوێنێکی باڵەخانەی Bدا Wi-Fi نییە.» (ب) « ناوتۆمارکردن بۆ هەموو کەسێک لاپەڕەی هەڵە پیشان دەدات.» (ج) « بە پاشکۆیەکی سەیرەوە لە ‹سەرۆکی زانکۆ›ـوە بۆم هات.» (د) « نمرەکان دەڵێت: ناتوانرێت بە پەیوەست ببێت.» (هـ) «دیسکی هاوبەشی کۆلێژی ئەندازیاری پڕ بووە.»
Show answerوەڵامەکە پیشان بدە
- (a) network — a whole building has lost its connection.
- (b) web — the website itself is failing (the web administrator, with the developers if the code is at fault).
- (c) security — it may be a phishing attack; the user should not open the attachment.
- (d) database — the program cannot reach its database.
- (e) systems — storage on the servers is the system administrators' job.
- (أ) : باڵەخانەیەکی تەواو پەیوەندییەکەی لەدەست داوە.
- (ب) : خۆی شکست دەهێنێت (، لەگەڵ ئەگەر کێشەکە لە کۆدەکەدا بێت).
- (ج) : لەوانەیە بێت؛ نابێت پاشکۆکە بکاتەوە.
- (د) : ناگاتە خۆی.
- (هـ) سیستەمەکان: لەسەر کاری .
A user writes only: “My computer doesn't work!!!” Write the questions you would ask, then write the ticket you would open.
تەنها دەنووسێت: « کار ناکات!!!» ئەو پرسیارانە بنووسە کە دەیانکەیت، پاشان ئەو دەیکەیتەوە بینووسە.
Show answerوەڵامەکە پیشان بدە
Questions: Which computer (room, number)? What exactly happens — no power, no picture, an error message? Since when? Did anything change before it started (an update, a move, a spilled drink)? Can you work on another computer meanwhile?
پرسیارەکان: کام (ژوور، ژمارە)؟ بە وردی چی ڕوو دەدات: کارەبای نییە، وێنە نییە، پەیامی هەڵە؟ لە کەیەوە؟ پێش ئەوەی دەست پێ بکات شتێک گۆڕا (، گواستنەوە، ڕژانی خواردنەوە)؟ دەتوانیت لەم ماوەیەدا لەسەر تر کار بکەیت؟
| Fieldخانە | Exampleنموونە |
|---|---|
| Ticket numberژمارەی | 1043 |
| Reported byڕاگەیەنەر | Dilan, accounts office, room 12دیلان، نووسینگەی ژمێریاری، ژووری 12 |
| Problemکێشە | PC-12 shows “No signal” on the monitor since this morning; the power light on the computer is onPC-12 لە بەیانییەوە لەسەر «No signal» پیشان دەدات؛ گڵۆپی کارەبای داگیرساوە |
| Already triedپێشتر تاقیکراوەتەوە | restarted; checked the monitor cable — no changeدووبارە هەڵکرایەوە؛ کێبڵی پشکنرا: هیچ گۆڕانێک نییە |
| Priority / statusئەولەوییەت / دۆخ | medium (the user can use PC-13 meanwhile) / openمامناوەند ( دەتوانێت لەم ماوەیەدا PC-13 بەکار بهێنێت) / کراوە |
A classmate who works part-time with you in the college IT office asks you to copy tomorrow's exam questions from the server “just for a quick look”. What do you answer, and what should you do next?
هاوپۆلێک کە بە نیوەدەوام لەگەڵت لە نووسینگەی ITـی کۆلێژ کار دەکات داوات لێ دەکات پرسیارەکانی تاقیکردنەوەی سبەی لە کۆپی بکەیت «تەنها بۆ سەیرکردنێکی خێرا». چی وەڵام دەدەیتەوە و دواتر دەبێت چی بکەیت؟
Show answerوەڵامەکە پیشان بدە
Say no, clearly and politely: your access is for your job, and copying exam questions is cheating and a misuse of trust. Do not copy or show anything. Then tell your supervisor, because the exam may no longer be safe — the committee may need to protect or change the questions. Keeping quiet would make you part of the problem.
بە ڕوونی و بە ڕێزەوە بڵێ نا: دەستڕاگەیشتنەکەت بۆ کارەکەتە و کۆپیکردنی پرسیاری تاقیکردنەوە فێڵکردن و بەکارهێنانی خراپی متمانەیە. هیچ شتێک کۆپی مەکە و پیشانی مەدە. پاشان سەرپەرشتیارەکەت ئاگادار بکەرەوە، چونکە لەوانەیە تاقیکردنەوەکە ئیتر سەلامەت نەبێت و لیژنەکە پێویستی بە پاراستن یان گۆڕینی پرسیارەکان هەبێت. بێدەنگبوون وات لێ دەکات بەشێک بیت لە کێشەکە.
Summaryپوختە
- An IT department is a team of roles. The six classic ones are system, network, database, web and security administrators and web developers; today's ads also ask for help desk technicians, cybersecurity analysts, cloud engineers, data analysts and software developers.
- System administration means accounts, passwords, file protection, hardware, software, updates, documentation, scripting and security.
- IT support is help desk work, documentation and training. Problems travel as tickets and are escalated to the right team.
- Key technical skills: troubleshooting, operating systems, scripting (PowerShell, Bash, Python), security and hardware.
- Soft skills — listening, patience, clear explanation — matter as much as technical skills.
- Use online resources wisely, keep learning, expect on-call work and always act ethically.
- بەشی IT تیمێکە لە ڕۆڵەکان. شەش ڕۆڵە کلاسیکییەکە: ، ، ، ، بەڕێوەبەری و ؛ ڕیکلامەکانی ئەمڕۆ داوای تەکنیکاری ، ، ، و دەکەن.
- بەڕێوەبردنی سیستەم واتە هەژمار، ، پاراستنی ، ، ، ، ، و .
- پشتگیریی IT کاری ، و ڕاهێنانە. کێشەکان وەک دەگوازرێنەوە و بۆ تیمی گونجاو بەرز دەکرێنەوە.
- کارامەییە تەکنیکییە سەرەکییەکان: ، ، (PowerShell، Bash، Python)، و .
- (گوێگرتن، ئارامگرتن، ڕوونکردنەوەی ڕوون) هێندەی کارامەیی تەکنیکی گرنگن.
- سەرچاوە ئۆنلاینەکان بە ژیرانە بەکار بهێنە، بەردەوام فێر بە، چاوەڕێی کاری ئامادەباشی بکە و هەمیشە ئەخلاقیانە ڕەفتار بکە.
What is the difference between a web developer and a web administrator?جیاوازیی نێوان گەشەپێدەری وێب و بەڕێوەبەری تۆڕگە چییە؟
The developer designs and builds the pages and scripts; the administrator installs and runs the site on the web server and keeps it secure.
و دیزاین دەکات و دروستیان دەکات؛ لەسەر جێگیر دەکات، بەڕێوەی دەبات و دەیپارێزێت.
What does it mean to escalate a ticket?بەرزکردنەوەی تیکێتێک واتای چییە؟
To pass it from the help desk to a team with more knowledge or access, with notes on what was already tried.
ناردنیەتی لە بۆ تیمێک کە زانین یان دەستڕاگەیشتنی زیاتری هەیە، لەگەڵ تێبینی دەربارەی ئەوەی پێشتر تاقی کراوەتەوە.
Which certificate is made for IT support jobs, and what are its current exam codes?کام بڕوانامە بۆ کارەکانی پشتگیریی IT دروست کراوە و کۆدی ئێستای تاقیکردنەوەکانی چین؟
CompTIA A+, exams 220-1201 (Core 1) and 220-1202 (Core 2), since March 2025.
CompTIA A+، تاقیکردنەوەکانی 220-1201 (Core 1) و 220-1202 (Core 2)، لە ئاداری 2025ـەوە.
Videoڤیدیۆ
Watch a videoسەیری ڤیدیۆیەک بکە
A video that viewers liked a lot and praised in their comments, chosen for this lesson.ڤیدیۆیەک کە بینەران زۆریان پێ خۆش بووە و لە کۆمێنتەکانیاندا ستایشیان کردووە، بۆ ئەم وانەیە هەڵبژێردراوە.
A working system administrator walks through today's IT jobs, from help desk and data-centre technician to sysadmin, cloud and security roles.
کە ئێستا لەم بوارەدا کار دەکات، کارەکانی ئەمڕۆی دەناسێنێت: لە و تەکنیکاری تا ، هەور و .
A tour of IT jobs in 2026, from entry roles (help desk) to senior ones. The ranking is the presenter's opinion and the job market is the USA's.
گەشتێک بە ناو کارەکانی لە 2026ـدا، لە کارە سەرەتاییەکانەوە () تا کارە باڵاکان. ڕیزبەندییەکە ڕای پێشکەشکارەکەیە و بازاڕی کارەکەش هی ئەمریکایە.
Lesson complete!وانەکە تەواو بوو!
Well done. Review the key terms, then go on to the next lesson.دەستخۆش. سەیرێکی زاراوە سەرەکییەکان بکەرەوە، پاشان بڕۆ بۆ وانەی داهاتوو.
Key termsزاراوە سەرەکییەکان
What Is a Computer? Data, Input, Processing, Outputکۆمپیوتەر چییە؟ دراوە، نێوخستە، چارەسەرکردن، دەرخستە
Related lecturesوانە پەیوەندیدارەکان
- Jobs and Careers in ITکار و پیشە لە بواری IT
- Troubleshooting and the Help Deskچارەسەرکردنی کێشە و بەشی یارمەتی
- Troubleshooting and Task Managerچارەسەرکردنی کێشە و بەڕێوەبەری ئەرکەکان
- Database Users and Database Languagesبەکارهێنەرەکانی بنکەدراوە و زمانەکانی بنکەدراوە
- What Is Cybersecurity?ئاسایشی سایبەر چییە؟
References and further readingسەرچاوەکان و خوێندنەوەی زیاتر
- U.S. Bureau of Labor Statistics, Occupational Outlook Handbook: Computer Support Specialists
- U.S. Bureau of Labor Statistics, Occupational Outlook Handbook: Network and Computer Systems Administrators
- U.S. Bureau of Labor Statistics, Occupational Outlook Handbook: Information Security Analysts
- U.S. Bureau of Labor Statistics, Occupational Outlook Handbook: Data Scientists
- U.S. Bureau of Labor Statistics, Occupational Outlook Handbook: Software Developers
- CompTIA: Use a troubleshooting methodology for more efficient IT support
- CompTIA A+ Core 1 (220-1201): exam domains and job roles
- CompTIA Tech+ (FC0-U71)
- TOPdesk: Service desk tiers explained (tier 0 to tier 3)
- Cisco: LAN switching (a switch can physically replace a hub)
This lecture is a first edition. The Kurdish text and terminology are waiting for review by Kurdish IT teachers.ئەم وانەیە چاپی یەکەمە. دەقە کوردییەکە و زاراوەکانی چاوەڕێی پێداچوونەوەی مامۆستایانی کوردی بواری IT ن.